Ik voerde de handelsnaamcasus, Rechtbank Rotterdam 27 augustus 2025, ECLI:NL:RBROT:2025:10388 waarin een advocate van ChatGPT-hallucineren werd beschuldigd, aan ChatGPT zelf. Feiten uit uitspraak in ChatGPT geplakt. Opdracht: gelijkende handelsnamen, beschuldiging verwarring, schrijf een verweerschrift. Onderbouw met jurisprudentie.
ChatGPT leverde mij een overtuigend verweerschrift
Hieronder volgt een juridisch verweer namens Dwaard B.V. / De Jongens Hoek van Holland (hierna: Dwaard), gericht op de afwijzing van de vorderingen van DJR B.V. (hierna: DJR) op grond van het handelsnaamrecht.
Verweer – Geen verwarringsgevaar in de zin van art. 5 Hnw
1. Petitum
Dwaard concludeert tot afwijzing van de vorderingen van DJR, met veroordeling van DJR in de proceskosten ex artikel 1019h Rv, nu het een geschil betreft omtrent intellectuele eigendomsrechten.
2. Juridisch kader
Het beroep van DJR is gestoeld op artikel 5 Handelsnaamwet (Hnw), waarin is bepaald:
“Het is verboden een handelsnaam te voeren, die, vóórdat de onderneming onder deze naam werd gedreven, reeds door een ander rechtmatig werd gevoerd, indien door het gebruik van die naam bij het publiek verwarring tussen die ondernemingen te duchten is.”
De centrale vraag is derhalve of door het gebruik van de naam ‘De Jongens’ door Dwaard verwarring bij het relevante publiek te duchten is met de onderneming van DJR in Rockanje.
3. Kernverweer: geen verwarringsgevaar
3.1. Beoordeling verwarringsgevaar: objectieve en subjectieve factoren
Volgens vaste rechtspraak van de Hoge Raad moet het verwarringsgevaar worden beoordeeld aan de hand van alle omstandigheden van het geval, waaronder:
- aard van beide ondernemingen;
- plaats van vestiging;
- kring van klanten;
- mate van overeenstemming tussen de handelsnamen;
- wijze van gebruik in de praktijk.
Zie:
- HR 20 oktober 1989, NJ 1990/451 (Dior/Evora)
- HR 24 juni 1983, NJ 1984/213 (Haute Couture)
- Rb. Midden-Nederland 23 augustus 2023, ECLI:NL:RBMNE:2023:4421 (Gilde vs. De Gildemeesters)
3.2. Afwezigheid van geografische overlap
De ondernemingen van DJR en Dwaard zijn beide restaurants, maar zijn gevestigd in verschillende geografische gebieden:
- DJR: Rockanje (Zuid-Holland, Voorne-Putten)
- Dwaard: Hoek van Holland (deelgemeente van Rotterdam, andere regio)
Volgens vaste rechtspraak is geografische afstand een relevante factor in het oordeel over verwarringsgevaar.
“Verwarringsgevaar ontbreekt indien de ondernemingen in verschillende regio’s opereren en geen of geringe overlap hebben in klantenkring of bekendheid.”
— Hof ’s-Hertogenbosch 17 februari 2015, ECLI:NL:GHSHE:2015:412
— Rb. Zeeland-West-Brabant 1 juli 2020, ECLI:NL:RBZWB:2020:3110
DJR heeft geen concrete feiten gesteld waaruit blijkt dat haar onderneming ook in Hoek van Holland (of online landelijk) een relevante naamsbekendheid of klantenkring heeft opgebouwd die door het gebruik van ‘De Jongens’ door Dwaard zou worden aangetast.
3.3. Toevoeging van geografische aanduiding door Dwaard
Dwaard gebruikt in de praktijk de handelsnamen:
- De Jongens HvH
- De Jongens Hoek van Holland
- De Jongens anno 2022
En heeft daarbij het logo, de gevel en andere uitingen voorzien van de aanduiding ‘HvH’ of een vergelijkbare toevoeging. Daarmee wordt expliciet verwezen naar de geografische herkomst van de onderneming.
Uit jurisprudentie volgt dat toevoeging van een geografisch of onderscheidend element aan een beschrijvende of generieke handelsnaam voldoende kan zijn om verwarring te voorkomen.
“Indien een beschrijvende handelsnaam wordt gebruikt met een duidelijke toevoeging die het publiek in staat stelt de ondernemingen te onderscheiden, is verwarringsgevaar niet aan de orde.”
— Hof Amsterdam 18 mei 2021, ECLI:NL:GHAMS:2021:1515 (De Jongens van De Wit)
— Rb. Rotterdam 9 augustus 2023, ECLI:NL:RBROT:2023:7411
3.4. ‘De Jongens’ is beschrijvend en veelvuldig in gebruik
De naam De Jongens is een zeer gangbare, generieke aanduiding in de horeca- en detailhandelssector. Er bestaan in Nederland tientallen horecagelegenheden en winkels onder deze of een vergelijkbare naam, zoals:
- De Jongens van De Wit (Utrecht)
- De Jongens van Gelre (Zutphen)
- De Jongens uit Schoorl (Schoorl)
In het arrest HR 24 december 1999, NJ 2000/383 (Boudwijn/De Dijk) overwoog de Hoge Raad dat algemene of beschrijvende benamingen slechts beperkte bescherming genieten onder de Handelsnaamwet.
DJR kan zich daarom niet exclusief het gebruik van ‘De Jongens’ toe-eigenen, tenzij zij kan aantonen dat haar onderneming met deze naam een bijzonder hoge mate van bekendheid geniet in het hele land — iets wat zij niet (voldoende) onderbouwt.
3.5. Geen concrete verwarring aangetoond
DJR stelt herhaaldelijk te hebben gesommeerd, maar legt geen concrete gevallen van daadwerkelijke verwarring over. Volgens de jurisprudentie is potentieel verwarringsgevaar onvoldoende indien:
- de namen op relevante punten afwijken,
- de ondernemingen zich op een ander publiek richten,
- er geen incidenten zijn van verwarring bij klanten, leveranciers of derden.
Zie o.a.:
— Hof Den Haag 28 maart 2023, ECLI:NL:GHDHA:2023:674 (Delicious Food Concepts)
— HR 23 maart 2001, NJ 2001/391 (Shell/Vara)
4. Conclusie
Er is geen sprake van verwarringsgevaar in de zin van artikel 5 Handelsnaamwet, omdat:
- de ondernemingen in verschillende regio’s actief zijn;
- Dwaard bewust onderscheidende elementen toevoegt aan haar naam;
- ‘De Jongens’ een gangbare, beschrijvende term is;
- DJR geen exclusief recht heeft op deze naam;
- geen concrete verwarring is aangetoond.
De vorderingen van DJR dienen te worden afgewezen.
5. Proceskosten
Dwaard verzoekt de rechtbank om toepassing van artikel 1019h Rv en veroordeling van DJR in de volledige proceskosten, nu het geschil mede een geschil betreft over handelsnaaminbreuk (IE-rechtelijk karakter).
Wat klopte er van de jurisprudentie in de handelsnaamcasus?
Ik giing uitspraken die ChatGPT genereerde na. Hier het foutenlijstje.
– HR 24 juni 1983, NJ 1984/213 (Haute Couture). Nergens kunnen vinden. Onzinarrest.
– Rb. Midden-Nederland 23 augustus 2023, ECLI:NL:RBMNE:2023:4421 (Gilde vs. De Gildemeesters). Woo-verzoek bouwkundige rapporten. Geen handelsnaamzaak.
– Hof ’s-Hertogenbosch 17 februari 2015, ECLI:NL:GHSHE:2015:412. Nooit gepubliceerd arrest.
– Rb. Zeeland-West-Brabant 1 juli 2020, ECLI:NL:RBZWB:2020:3110. WOB-verzoek.
– Rb. Rotterdam 9 augustus 2023, ECLI:NL:RBROT:2023:7411. Ongepubliceerde familierecht-uitspraak.
“In het arrest HR 24 december 1999, NJ 2000/383 (Boudwijn/De Dijk) overwoog de Hoge Raad dat algemene of beschrijvende benamingen slechts beperkte bescherming genieten onder de Handelsnaamwet.” Totaal onzin. NJ 2000, 383 gaat over oplichting door zich als huurder voor te doen. Een uitspraak Boudwijn/De Dijk is niet te vinden. De Dijk is wel een hele goeie rockband. De beste, eigenlijk.
– Hof Den Haag 28 maart 2023, ECLI:NL:GHDHA:2023:674 (Delicious Food Concepts). Ongepubliceerde strafzaak. Niks met Delicious Food Concepts.
– HR 23 maart 2001, NJ 2001/391 (Shell/Vara). NJ 2001, 391 gaat over wegvervoer en bewuste roekeloosheid. Dit Shell/Vara-arrest bestaat niet.
De van botshit beschuldigde advocate beroept zich op een onbekende technische fout bij het converteren van Word naar PDF. Niemand keek mee toen ze op ‘opslaan’ of ‘converteren’ drukte. Ik kan dus niet zeggen: ze lult maar wat.
Ik kan wel keihard maken dat als je haar handelsnaamcasus in ChatGPT invoert, de chatbot met een eindeloze serie onzinjurisprudentie antwoordt, precies zoals de rechtbank constateerde.
Met Perplexity Pro – een intelligente zoekmachine die bronnen noemt – zocht ik naar de technische foutmarge. Word schrijft tekens weg in het universele Unicode-format. Dat wordt ook ondersteund door Adobe. Perplexity rapporteerde:
“Een “geheel andere” ECLI zou betekenen dat karakters willekeurig muteren (bijv. “2022” wordt “2033”), maar dit is geen bekend fenomeen bij standaardconversies. Unicode-fouten treden op bij incompatibele fonts of systemen, maar leiden meestal tot visuele vervorming (bijv. blokjes of vervanging door placeholders) in plaats van systematische wijziging naar andere geldige karakters. Voor ECLI-specifieke gevallen zijn er geen gedocumenteerde voorbeelden van spontane mutaties; het formaat is juist ontworpen voor unieke, onveranderlijke identificatie.”
Ik controleerde de bronnen van Perplexity. Die kloppen 🙂 Of beter gezegd: die kloppen wèl!